पुढच्या वळणापलीकडे

त्या डोंगरांपुढे मोटरसायकल बरीच लहान दिसते. घरी बसून प्रवास आखताना सगळं आपल्या हातात असल्यासारखं वाटतं: ठिकाणं ठरवायची, त्यांना रस्त्याने जोडायचं, कुठे किती वेळ द्यायचा ते मोजायचं. मनाली, नुब्रा आणि श्रीनगरच्या प्रवासात मात्र रस्त्यातच गुंतायला झालं. थोडं अनिश्चित असावं असं वाटून निघालो होतो. ते शोधायला इथे प्रदेशाची कमतरता नव्हती.

पुढच्या वळणापलीकडे काय आहे हे माहीत नसतानाही तिकडे जावंसं वाटतं. प्रवासात ही सवय उपयोगी पडते; शहाण्यासारखा बेत आखायचा असेल तर थोडी अडचणही करते. इथे कुतूहलाला पुढे जायला वाट होती. खडक, ढग आणि रस्त्याची रेषा यांची मांडणी बदलत होती. बाइक सामान वाहत होती; डोंगरांनी आमची फारशी दखल घेतली नाही. या सगळ्यात आपण लहान आहोत, हे यावेळी छान वाटलं.

आणि एवढ्या मोठ्या प्रदेशात ते निळं टेबल. ताटं, गॉगल, रायडिंगचे हातमोजे. पहाडी रस्त्याइतकंच हेही प्रवासाचं आहे, हे मला आवडतं. दूरवरच्या निसर्गाची ओढ असली तरी दुपारच्या जेवणातला रस कमी होत नाही. हातमोजे उतरतात, दिवसाच्या मधोमध साधीशी गरज येऊन बसते, मग प्रवास पुन्हा सुरू होतो. एखादी मोहीम अशा रीतीने प्रत्यक्ष जगलेल्या दिवसात उतरते.

माझ्यातला इंजिनिअर जोड शोधतो: अवघड जमिनीत रस्ता कसा मार्ग काढतो, लहानसहान व्यवस्था पुढे जाणं कसं शक्य करतात. भटक्याची उत्सुकता थोडी वेगळी असते. हा रस्ता कुठे जातो? वळण घेतलं की काय बदलेल? दोन्ही प्रश्न सोबत असले की मला बरं वाटतं. एकाला मांडणी समजून घ्यायची असते; दुसरा तोवर रस्त्यावर आणखी पुढे पाहत असतो.

2016 च्या या प्रवासातून पुढे जात राहण्याची ती ओढ आठवते. मनाली, नुब्रा आणि श्रीनगर ही वेगवेगळी ठिकाणं आहेत. त्यांची स्वतःची आयुष्यं, इतिहास आहेत; नावं एकत्र लिहिली म्हणून अनुभव एक होत नाहीत. रस्त्याने मात्र त्यांना एक धागा दिला. मागे पाहताना तो पुन्हा हातात घ्यावासा वाटतो: हातमोजे चढवावेत, सामान बांधावं आणि पुढचं जेवण कुठे मिळेल याचीही रास्त उत्सुकता ठेवावी.